TransLiteral Foundation
मराठी मुख्य सूची|मराठी पुस्तके|श्रीज्ञानेश्वरांची गाथा|
अभंग ५३६ ते ५४५

मुमुक्षूंस उपदेश - अभंग ५३६ ते ५४५

श्रीज्ञानेश्वर महाराजांची गाथा म्हणजे विठ्ठल प्राप्तीचा एक सोपा मार्ग. यात विठ्ठ्लाच्या सगुणनिर्गुण रूपाचे मोहक वर्णन केलेले आहे.


मुमुक्षूंस उपदेश

५३६

सुख सोज्वळ मोतियाचें लेणें ।

दिधलें जाई जेणें बाईये वो ॥१॥

देशीं नाहीं देशा उरी नाहीं ।

हाटणी नाहीं तें पाटणी नाहीं ॥२॥

लक्षाचेनि लाभें जोडलें निधान ।

बापरखुमादेविवरा विठ्ठलु जाण ॥३॥

५३७

अनुभव रहणीविण कायसें श्रवण ।

गर्भ अंधु नेंणें रत्नाकिरण ॥१॥

गेले मेले काय सांगाल गोष्टीं ।

स्वयें आत्मज्ञानी घाली परमात्मीं मिठी ॥२॥

जीवा जीवन अंतरी बाहेजु निर्धारी ।

सर्व निरंतरी पूर्ण भरित ॥३॥

बाह्यजु प्रवृत्ति अंतरी निवृत्ति ।

उभयतां गति एक आहे ॥४॥

प्रसूतिकाळीं व्याली वांझ आपत्यजवळी ।

वांझ क्रीडा विनोदें रळि खेळतसे ॥५॥

अनुभव रहणीविण जाला भगवा दिगांबरु ।

जैसा नग्नवरु हिंडे हाटाबिदीं ॥६॥

तीर्थक्षेत्र व्रत दान यागादिक साधन ।

सगुण निर्गुण पाहीं या दोहोमाजि

होऊनि राही ।

तरी निवसि ठाईच ठायीं अरे जना ॥८॥

सगुण निर्गुण पाहीं जया पासोनि ।

ते राहे अनुभउनि येर वाउगेचि रया ॥९॥

बापरखुमादेविवरु विठ्ठलेंसि एकांतु ।

द्वैताद्वैताची मातु उरेचिना ॥१०॥

५३८

स्वरुपावबोधु बोधु कां फ़ावला ।

इंद्रियीं डवरिला प्रेमभावो ॥१॥

जाणते निवाले नेणते गुंतले ।

भजनेंचि गोविले विसरे जावो ॥२॥

शांतता समता निवृत्ति उदारु ।

वर्षो न उध्दारु देतु असे ॥३॥

ज्ञानदेवा धीर घटमठीं सामा ।

अधउर्ध्व व्योमा हरि दिसे ॥४॥

५३९

सायुज्यसदनीं ज्ञानाचा उद्वार ।

विज्ञानें अमर पावताहे ॥१॥

साधनबाधन धन गोत वित्त ।

हरिविण वित्त मनीं नाहीं ॥२॥

मार्गींचा कापडी धरुनिया वोढी ।

ईश्वरीं उघडी उडी घाली ॥३॥

ज्ञानदेवा सिध्दी साधन सपूर ।

कलेवर कापूर मुरालासे ॥४॥

५४०

काळें ना सावळें ।

श्वेत ना पिंवळें ।

नादबिंदाहुन वेगळें ।

तें कवणरे चांगया ॥१॥

ज्ञानदेव म्हणे जाण कां

माझे उमाणे ॥२॥

गोडापरिस गोड गगनाहुनि वाड ।

चौदाभुवना ज्याची चाड ।

तें कवणरे चांगया ॥३॥

ज्ञानदेवो मानवलें ।

माझें मज सांगितलें ।

दोहीचे मिळोनि एक जालें ।

भलें केलें चांगया ॥४॥

५४१

आवो कमळनयनीं चांदिणें भासिलें ।

तयामाजी एक निराकार देखिलें ॥१॥

हेंही नव्हे तेंहि नव्हे

कांही नव्हे तोचि पैं होय ॥२॥

बापरखुमादेविवरु नव्हताचि पैं जाला ।

होऊनियां फ़ावला फ़ावो सरला ॥३॥

५४२

मेरुपरतें एक व्योम आहे ।

तेथें एकु पाहे तेज:पुंजु ॥१॥

तेज नव्हे तेज:पुंजू नव्हे ॥२॥

शितळ नव्हे शांतही नव्हे ॥३॥

बापरखुमादेविवरु विठ्ठलही नव्हे ।

नव्हे तो होये चतुर्देहेंविण ॥४॥

५४३

पाहातां पाहाणें दृश्याही वेगळें ।

तें कैसें आकळे म्हणतोसि ॥१॥

आहे तें पाहीं नाहीं तें होई ।

ठायींच्या ठायीं तुंची होसी ॥२॥

स्वरुपीं समता ह्रदयस्था आप ।

तयाचें स्वरुप आदि मध्यें ॥३॥

बापरखुमादेविवरु सगुणी समाये ।

निर्गुण दिसताहे जनीं रया ॥४॥

५४४

त्रिपुटी उलटु निर्गुणि अरुता ।

पाहातां दृष्टांता भेदु नाहीं ॥१॥

भेदु अभेदु अवघाचि गोविंदु ।

बिंबे बिंब छंदु हरि लीळा ॥२॥

नाहीं आला गेला शब्द पैं दृष्टांतें ।

दृश्यादृश्य भूतें एकतत्त्वीं ॥३॥

बापरखुमादेविवरु अर्ध उर्ध्व शेज ।

वेंगीं तूं उमज अरे रया ॥४॥

५४५

व्यक्ताचे अव्यक्ती पाहतां पैं

न दिसे आपीआप रसे व्यक्त हरि ॥१॥

बाहेजु भीतरी आदिमध्यउर्ध्व ।

ह्रदयीं सन्नद्व बिंबलासे ॥२॥

ऐसीये दशे ते अव्यक्त भुंजसी ।

मी माझे मोहासी सांडी रया ॥३॥

बापरखुमादेविवर अव्यक्त व्यक्ती अव्यक्त ।

अवघे संचित हरि आहे ॥४॥

Translation - भाषांतर
N/A

References : N/A
Last Updated : 2010-02-28T21:43:17.0430000

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.

उपकार मागले, ठेवी मनीं चांगले

  • एखाद्यानें आपणावर उपकार केला असतां त्याला किती काल लोटला तरी त्याचा विसर पडूं देऊं नये. त्याबद्दल नेहमीं कृतज्ञ असावें. 
RANDOM WORD

Did you know?

हिंदू धर्मियांत विधवा स्त्रिया कुंकू का लावत नाहीत?
Category : Hindu - Beliefs
RANDOM QUESTION
Don't follow traditions blindly or ignore them. Don't assume a superstition either. Don't be intentionally ignorant. Ask us!!
Hindu customs are all about Symbolism. Let us tell you the thought behind those traditions.
Make Informed Religious decisions.

Featured site