TransLiteral Foundation
Don't follow traditions blindly or don't assume a superstition either.
Don't be intentionally ignorant. Ask us!! Make Informed Religious Decisions!!
मराठी मुख्य सूची|मराठी पुस्तके|श्रीज्ञानेश्वरांची गाथा|
अभंग १६९ ते १८०

विरहिणी - अभंग १६९ ते १८०

श्रीज्ञानेश्वर महाराजांची गाथा म्हणजे विठ्ठल प्राप्तीचा एक सोपा मार्ग. यात विठ्ठ्लाच्या सगुणनिर्गुण रूपाचे मोहक वर्णन केलेले आहे.


विरहिणी

१६९

माझी शंका फ़िटले । लाजा सांडिले ।

आवघे घातलें । मज निरसुनियां ॥१॥

अठरा भार वनस्पती । सुरवर वोळंगती ।

देवोदेवि आदिपती ।कृष्ण काळागे माये ॥२॥

ऐसा कृपानिधि सांवळा ।

कीं बापरखुमादेविवरु गोंवळा ।

त्याचा मज चाळा ।

बहु काळागे माये ॥३॥

१७०

पांचा दामांचा घोंगडा नेसेन ।

उरली मोट ते मी जेविनगे बाईये ॥१॥

कामारि कामारि कामारि होऊन ।

या गोपाळाचें घरीं रिघेन गे बाईये ॥२॥

त्याचा उंबरा उसिसा करीन ।

वरि वेरझारा मी सारीनगे बाईये ॥३॥

निवृत्ति ज्ञानदेवा पुसतिल वर्म ।

त्यासि कामीन पुरेनगे बाईये ॥४॥

१७१

जागृती पुसे साजणी ।

कवण बोलिले अंगणी ।

निरखितां वो नयनीं ।

वृंदावनीं देखियला ॥१॥

मनीं वेधु वो तयाचा ।

पंढरीरायाचा ॥२॥

स्वप्न सांगे सुषुप्ती ।

असे ममता हे चित्तीं ।

विठ्ठल होईल प्रतीती ।

मग गर्जती तुर्ये ॥३॥

मग बोलों नये ऐसें केलें ।

मन उन्मनीं बोधलें ।

बापरखुमादेविवरु विठ्ठलें ।

थितें नेलें मीं माझें ॥४॥

१७२

सांवळिये बुंथी सांवळिया रुपें ।

सांवळिया स्वरुपें वेधियेलें ॥१॥

काय करुंगे माये सांवळे न सोडी ।

इंद्रियां इद्रियां जोडी एकतत्त्वें ॥२॥

कैसें याचें तेज सांवळे अरुवार ।

कृष्णी कृष्ण नीर सतेजपणें ॥३॥

ज्ञानदेव म्हणे निवृत्तीचे खुणे ।

सांवळेची होणें यासी ध्यातां ॥४॥

१७३

श्यानाचिया घरा वासना पैं नेती ।

मनें मन गुंती तये रुपीं ॥

बिंबाचे रुपस छाया पै घनदाट ।

दिननिशीं अविट श्यामतेज ॥१॥

तें रुप देखिलें कोण्या भाग्ययोगें ।

निवॄत्तिप्रसंगे आम्हां घरीं ॥२॥

दिठिवेचेनि वोपें सानुलें स्वरुप ।

नुराली वालिप कल्पनेची ॥

सांठवले आकार इद्रियांच्या वॄत्ति ।

श्यामतेजें दिप्तीं धवळलें ॥३॥

निराशा संचली आशा पै सार ।

अनादी अमर तनु जाली ।

बापरखुमादेविवर विठ्ठलीं गळालें ।

ब्रह्मसुख सोहळे आम्हां घरीं ॥४॥

१७४

मनें करुनि कुटिल उकलुनि श्रृंगारें ।

ते लावण्याच्या अपारें पडिलें वो माये ॥१॥

माझें कुटिळपण गेलें कुटिळपण गेलें ।

गोविंदें वोजाविलें निजरुप वो माये ॥२॥

बापरखुमादेविवरु माझें कुटिळ फ़ेडूं आला ।

विटेवरी मालाथिला निजरुपें वो माये ॥३॥

१७५

येणेंरुपें पाहावसी तरि असुमाय होसी ।

माझ्या मना नाकळसी सांवळ्या ॥१॥

सगुणपणाची तुझी पडिलिसे मिठी ।

केली जीवा साटी सांवळ्या ।

वेधला जिऊ माझा सिकवाल काई ।

सगुणें ठाई वेधियेलें ॥२॥

ये अंगणी अवचिता देखिला बोलता ।

कोण ऐसा निरुता न कळेगे माये ॥

सगुण म्हणौनि धरुं गेलें पालवीं ।

तंव नवलपणाची ठेवी प्रगट केली ॥३॥

आंतु बाहेरी कांही नकळे वो मज ।

आपआपणया चोज वाटोनि ठेलें ॥

बापरखुमादेविवरें माझें मीपण चोरुनि नेलें ।

आपणा ऐसें केलें बाईयांवो ॥४॥

१७६

कृष्णें वेधली विरहिणी बोले ।

चंद्रमा करितो उबारागे माये ।

न लवा चंदनु न घाला विंजणवारा ।

हरिविणें शून्य शेजारुगे माये ॥१॥

माझे जिवींचे तुम्हीं कां वो नेणा ।

माझा बळिया तो पंढरीपणा वो माये ॥२॥

नंदनंदनु घडी घडी आणा ।

तयाविण न वचति प्राण वो माये ॥

रखुमादेविवरु विठ्ठ्लु गोविंदु ।

अमृतपानगे माये ॥३॥

१७७

सांवळे परब्रह्म आवडे या जिवा ।

मनें मन राणिवा घर केलें ॥१॥

काय करुं सये सांवळे गोंवित ।

आपेआप लपत मन तेथें ॥२॥

बापरखुमादेविवरु सांवळी प्रतिमा ।

मनें मनीं क्षमा एक जालें ॥३॥

१७८

पैल विळाचियें वेळीं ।

आंगणी उभी ठेलिये ।

येतिया जातिया पुसे ।

विठ्ठल केउतागे माये ॥१॥

पायरऊ जाला संचारु नवल ।

वेधें विंदान लाविलें म्हणे विठ्ठल विठ्ठल ॥२॥

नेणें तहान भूक ।

नाहीं लाज अभिमान ।

वेधिलें जनार्दनी ।

देवकीनंदना लानोनीगे माये ॥३॥

बापरखुमादेविवरु जिवींचा जिवनु ।

माझे मनिंचे मनोरथ पुरवीं कमळ नयनुगे माये ॥४॥

१७९

निळिये निकरें कामधेनु मोहरे ।

निळेंपणेसरे निळे नभीं ॥१॥

घुमत घुमत निळेमाजि मातु ।

निळेपणीं देतु क्षेम कृष्णीं ॥२॥

निळिये सागरीं निळे निळेपणें सुंदरी ।

रातलीसे हरि विरहिणी ॥३॥

ज्ञानदेव सांगे निळियेचे बागे ।

निळसंगे वोळलेगे निळीमाजी ॥४॥

१८०

मग मुरडूनि घातलें मनानें ।

थोर मारु तेथें होत असे ॥१॥

पुरे पुरे वो आतां जिणें तें केउतें ।

येणें वो पंढरिनाथें वेधियेलें ॥२॥

नचले नचले कांही करणे कामान ।

याचें पाहाणेंचि विंदान कामानिया ॥३॥

बापरखुमादेविवरा विठ्ठलासी भेटी ।

संसाराची तुटी जालीगे माये ॥४॥

Translation - भाषांतर
N/A

References : N/A
Last Updated : 2010-02-25T10:07:28.6370000

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.

replenishment

  • स्त्री. पुनपूर्ति 
  • स्त्री. पुनःपूर्ति 
  • स्त्री. पुनःपूर्ति 
RANDOM WORD

Did you know?

श्रीयंत्र स्थापना व मुहूर्त याबद्दल माहिती द्यावी.
Category : Hindu - Puja Vidhi
RANDOM QUESTION
Don't follow traditions blindly or ignore them. Don't assume a superstition either. Don't be intentionally ignorant. Ask us!!
Hindu customs are all about Symbolism. Let us tell you the thought behind those traditions.
Make Informed Religious decisions.

Featured site

Latest Pages

Status

  • Meanings in Dictionary: 644,289
  • Dictionaries: 44
  • Hindi Pages: 4,328
  • Total Pages: 38,982
  • Words in Dictionary: 302,181
  • Tags: 2,508
  • English Pages: 234
  • Marathi Pages: 22,630
  • Sanskrit Pages: 11,789
  • Other Pages: 1

Suggest a word!

Suggest new words or meaning to our dictionary!!

Our Mobile Site

Try our new mobile site!! Perfect for your on the go needs.