TransLiteral Foundation
Don't follow traditions blindly or don't assume a superstition either.
Don't be intentionally ignorant. Ask us!! Make Informed Religious Decisions!!
मराठी मुख्य सूची|मराठी साहित्य|मराठी व्याकरण|अलंकारदर्श|अर्थालंकार|
अनुमान

अर्थालंकार - अनुमान

काव्यास ज्याच्या योगाने शोभा येते त्यास अलंकार असे म्हणतात.


अनुमान
श्लोक-
नभाला ज्या अर्थी चलजलदधूमें भरियलें ॥
किटालांचीं रुपें धरिति जणु खद्योत दिसले ॥
विजांच्या ज्वालांनी दिसतिहि दिशा-पिंगट मला ॥
गमे त्या अर्थी हा मदनवणवा पांथतरुला ॥१॥

येथें श्लोकाचे तीन चरणावरुन चवथ्या चरणांत सांगितलेलें अनुमान बांधिले आहे. याप्रमाणेंच खालीं ही: -

श्लोक-
जेथें भंगसमानलोलनयना ह्या भ्रूधनु लाविती ॥
येथेंची पडतीं जरी शरशतें मर्मास जीं वेधितीं ॥
त्या अर्थी धनु वांकवून अपुलें क्रोधें शरा ओढुनी ॥
हा धांवे रतिकांत सत्य दिसतो त्यांचे पुढें होउनी ॥२॥

गद्य-
पूर्वीचे रुपकसंकीर्ण व दुसरे अतिश्योक्तिसंकीर्ण अनुमान आहे.

आर्या-
दिसतात न विहगकुलें मिटताती पंकजें जरी सत्य ॥
हो मालती प्रफल्लित वाटे अस्तास जाय आदित्य ॥३॥

श्लोक-
सौमित्रे ! प्रिय बैस बा तरुतळीं चंडांशु हा तापद ॥
रात्रीचा रवि कायसा रघुपते ! हा चंद्र कांतिप्रद ॥
वत्सा ! हें तुजला कसें समजलें ! घेई कुरंगा न कीं ॥
हा कोठें असतो ? कुरंगनयने ! चंद्रानने जानकी ॥४॥

गद्य-
हें शुद्धानुमान झालें.

Translation - भाषांतर
N/A

References : N/A
Last Updated : 2018-02-23T21:17:54.3300000

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.

means end capacity

  • साध्य साधन क्षमता 
RANDOM WORD

Did you know?

गुरूंचे प्रकार किती? अधिक स्पष्ट करावे?
Category : Hindu - Philosophy
RANDOM QUESTION
Don't follow traditions blindly or ignore them. Don't assume a superstition either. Don't be intentionally ignorant. Ask us!!
Hindu customs are all about Symbolism. Let us tell you the thought behind those traditions.
Make Informed Religious decisions.

Featured site

Ved - Puran
Ved and Puran in audio format.

Status

  • Meanings in Dictionary: 644,289
  • Dictionaries: 44
  • Hindi Pages: 4,328
  • Total Pages: 38,982
  • Words in Dictionary: 302,181
  • Tags: 2,508
  • English Pages: 234
  • Marathi Pages: 22,630
  • Sanskrit Pages: 11,789
  • Other Pages: 1

Suggest a word!

Suggest new words or meaning to our dictionary!!

Our Mobile Site

Try our new mobile site!! Perfect for your on the go needs.