TransLiteral Foundation
Don't follow traditions blindly or don't assume a superstition either.
Don't be intentionally ignorant. Ask us!! Make Informed Religious Decisions!!
मराठी मुख्य सूची|मराठी साहित्य|अनुवादीत साहित्य|धर्मसिंधु|तृतीय परिच्छेद : पूर्वार्ध ५|
साधारणपरिभाषा

धर्मसिंधु - साधारणपरिभाषा

हिंदूंचे ऐहिक, धार्मिक, नैतिक अशा विषयात नियंत्रण करावे आणि त्यांना इह-परलोकी सुखाची प्राप्ती व्हावी ह्याच अत्यंत उदात्त हेतूने प्रेरित होउन श्री. काशीनाथशास्त्री उपाध्याय यांनी ’धर्मसिंधु’ हा ग्रंथ रचला आहे.

This 'Dharmasindhu' grantha was written by Pt. Kashinathashastree Upadhyay, in the year 1790-91.


सकल कर्माची साधारण परिभाषा

सर्व पाकयज्ञामध्ये ब्रह्मा कृताकृत आहे. पात्रासादन व आज्यादि द्रव्यांचे श्रपण इत्यादि ऐच्छिक असून स्रुवादि पात्रांचे समार्जन, इध्माचे रज्जुप्रहरण, तसेच पूर्णपात्र व आज्योत्पवन ही नित्य आहेत. तांदुळामध्ये व्रीही तांदुळाचे कांडण कृताकृत आहे. द्रवीभूत घृताचा विरलापन विधिही कृताकृत आहे. प्रतिपदोक्त आज्य होमात परिस्तरण विकल्पित म्हणजे कृताकृत आहे. अनादिष्ट आज्य होमात परिस्तरण नित्य आहे. आज्यभागसहित व आज्यभागरहित कर्माच्या तंत्रप्रयोगात आज्यभाग देऊ नयेत हेच चांगले. कारण सर्वत्र त्यांचा विकल्प आहे. अनेक पाकयज्ञांचे अनुष्ठान एकाच काळी कर्तव्य असेल तर समान तंत्र करावे, असे आहे. म्हणून स्विष्टकृत इत्यादिक एकच करावे. जेथे जेथे द्रव्य सांगितले नसेल तेथे तेथे आज्य ग्रहण करावे. मंत्र हा कर्माचे साधन आहे. म्हणून मंत्राच्या अंती कर्म करावे. गृह्य कर्मात कर्माची आवृत्ति असल्यास मंत्राची आवृत्ति करावी. समंत्रक होमामध्ये मुकाट्याने म्हणजे मंत्र न म्हणता निर्वाप करावा. नाममंत्राने होम असल्यास नाममंत्रानेच निर्वापादि कर्मे करावीत. जेथे मंत्राने किंवा नाममंत्राने होम सांगितला नसेल तेथे नाममंत्रानेच होम करावा. समंत्रक होमात बरोबर अनेकदैवत्य चरूचे श्रपण असताही विभाग अभिमर्श करू नयेत. कोणत्या हाताने कर्म करावे हे सांगितले नसेल तर दक्षिण हस्त व दिशा सांगितली नसेल तर पूर्व, उत्तर किंवा ईशान्य दिशा घ्यावी. उभे राहून किंवा बसून कर्म करावे असे सांगितले नसेल तर बसूनच कर्म करावे. कर्ता सांगितला नसल्यास स्वतः यजमानच कर्ता जाणावा. अविज्ञात स्वर व सूत्रोक्त मंत्र सरळ म्हणावेत. होमात मंत्रोच्चार करावयाचा तो आरंभी प्रणव व अंती स्वाहाकार असलेल्या मंत्राचा करावा, विप्रादिकांनी दोन दर्भाचे पवित्रक धारण करावे. पवित्रकास गाठ असावी किंवा नसावी.

Translation - भाषांतर
N/A

References : N/A
Last Updated : 2008-06-26T11:37:48.1200000

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.

संकळणें

  • अ.क्रि. संक्षिप्त करणें ; थोडक्यांत आणणें ; सारांश काढणें . संकलन पहा . [ स . संकलन ] संकळीत - वि . ( अप . ) संकळीक . संक्षिप्त ; सारभूत ; थोडक्यांत आणलेलें . - क्रिवि . थोडक्यांत ; संक्षेपानें ; साररूपानें ; सारांशानें . तें सकळहि निरोपिलें । संकळीत मात्रें । - दा १ . १ . २७ . संकळीत बोलणें - ( व . ) संदिग्ध बोलणें . 
RANDOM WORD

Did you know?

जर सर्व प्राण्य़ांचा आत्मा एकच असेल तर प्राणी पक्ष्यांची भुते होतात काय?
Category : Hindu - Beliefs
RANDOM QUESTION
Don't follow traditions blindly or ignore them. Don't assume a superstition either. Don't be intentionally ignorant. Ask us!!
Hindu customs are all about Symbolism. Let us tell you the thought behind those traditions.
Make Informed Religious decisions.

Featured site

Ved - Puran
Ved and Puran in audio format.