TransLiteral Foundation
Don't follow traditions blindly or don't assume a superstition either.
Don't be intentionally ignorant. Ask us!! Make Informed Religious Decisions!!

गीताई अध्याय पंधरावा

गीताई अध्याय पंधरावा

गीताई अध्याय पंधरावा

श्री भगवान् म्हणाले

खाली शाखा वरी मूळ नित्य अश्वत्थ बोलिला । ज्याच्या पानांमधे वेद जाणे तो वेद जाणतो ॥ १ ॥

वरी हि शाखा फुटल्या तयास । ही भोग-पाने गुण-पुष्ट जेथे ॥ खाली हि मूळे निघती नवीन । दृढावली कर्म-बळे नृ-लोकी ॥ २ ॥

ह्याचे तसे रूप दिसे न येथे । भासे न शेंडा बुडखा न खांदा ॥ घेऊनि वैराग्य अभंग शस्त्र । तोडूनिया हा दृढ-मूल वृक्ष ॥ ३ ॥

घ्यावा पुढे शोध तया पदाचा । जेथूनि मागे फिरणे नसे चि ॥ द्यावी बुडी त्या परमात्म-तत्त्वी । प्रवृत्ति जेथे स्पुरली अनादी ॥ ४ ॥

जो मान-मोहांस संग-दोष । जाळूनि निर्वासन आत्म-निष्ठ ॥ द्वंद्वे न घेती सुख-दुःख-मूळ । ते प्राज्ञ त्या नित्य पदी प्रविष्ट ॥ ५ ॥

न त्यास उजळी सूर्य कायसे अग्नि-चंद्र हे । जेथ गेला न परते माझे अंतिम धाम ते ॥ ६ ॥

माझा चि अंश संसारी झाला जीव सनातन । पंचेंद्रिये मनोयुक्त प्रकृतींतूनि खेचितो ॥ ७ ॥

पुष्पादिकांतुनी वारा गंध खेचूनि घेतसे । तशी घेऊनि ही सर्व देह सोडी धरी प्रभु ॥ ८ ॥

श्रोत्र जिह्वा त्वचा चक्षु घ्राण आणिक ते मन । ह्या सर्वांस अधिष्ठूनि ते ते विषय सेवितो ॥ ९ ॥

सोडितो धरितो देह भोगितो गुण-युक्त हा । परी न पाहती मूढ ज्ञानी डोळस पाहती ॥ १० ॥

योगी यत्न-बळे ह्यास पाहती हृदयी स्थित । चित्त-हीन अशुद्धात्मे प्रयत्ने हि न पाहती ॥ ११ ॥

सूर्यात जळते तेज जे विश्व उजळीतसे । तसे चंद्रात अग्नीत जाण माझे चि तेज ते ॥ १२ ॥

आकर्षण-बळे भूते धरा-रूपे धरीतसे । वनस्पतींस मी सोम पोषितो भरिला रसे ॥ १३ ॥

मी वैश्वानर-रूपाने प्राणि-देहांत राहुनी । अन्ने ती पचवी चारी प्राणापानांस फुंकुनी ॥ १४ ॥

सर्वांतरी मी करितो निवास । देतो स्मृति ज्ञान विवेक सर्वा ॥ समग्र वेदांस हि मी चि वेद्य । वेद-ज्ञ मी वेद-रहस्य-कर्ता ॥ १५ ॥

लोकी पुरूष ते दोन क्षर आणिक अक्षर । क्षर सर्व चि ही भूते स्थिर अक्षर बोलिला ॥ १६ ॥

म्हणती परमात्मा तो तिजा पुरूष उत्तम । विश्व-पोषक विश्वात्मा जो विश्वेश्वर अव्यय ॥ १७ ॥

मी क्षरा-अक्षराहूनि वेगळा आणि उत्तम । वेद लोक म्हणे माते म्हणूनि पुरूषोत्तम ॥ १८ ॥

मोह सारूनि जो दूर जाणे मी पुरूषोत्तम । सर्व-ज्ञ तो सर्व-भावे सर्व-रूपी भजे मज ॥ १९ ॥

अत्यंत गूढ हे शास्त्र निर्मळा तुज बोलिलो । हे जाणे तो बुद्धिमंत होईल कृत-कृत्य चि ॥ २०॥

अध्याय पंधरावा संपूर्ण

Translation - भाषांतर
N/A

N/A
Last Updated : 2008-01-02T07:03:41.4100000

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.

अग्रिम धन

  • ना. अग्रधन , आगाऊ दिलेली रक्कम , उचल , खर्चासाठी आधी दिलेला पैसा , पेशगी , बयाणा , विसारा , हप्ता , हमीचा पैसा . [ अग्रिम धन हा आगाऊ दिलेला / द्यावयाचा पैसा अशा व्यापक अर्थाचा शब्द आहे . पण अनेक कारणांनी आणि रूपाने व्यवहारांत आगाऊ पैसे द्यावे लागतात आणि भिन्न संदर्भात अधिक सार्थ असे पर्यायी शब्द वापरले जातात . अग्रधन हा शब्द अलीकडील असून तो इंग्रजी इंप्रेस्ट ( imprest ) या शब्दाला प्रतिशब्द म्हणून देण्यात आला आहे . कनसाईज ऑक्सफर्ड डिक्शनरी ( नववी आवृत्ती ) मध्ये या शब्दाचा अर्थ पुढीलप्रमाणे दिला आहे :-- ``money advanced to a person for use in State business.'' सरकारी व्यवहारात खर्चासाठी म्हणून मंजूर केलेली रक्कम आधी द्यावी लागते . त्याचा हिशेब मागून द्यायचा असतो . अशी मंजूर झालेली रक्कम एका विशिष्ट कारणासाठी असत नाही , दिलेल्या रकमेपैकी जरूरीप्रमाणे एक व अनेक गोष्टींवर खर्च करून त्याचा हिशेब मागाहून द्यायचा असतो . त्याचप्रमाणे मोठया कारखान्यांतून , कंपनीतून , पेढयांतून जिथे मोठया प्रमाणावर व्यवहार चालतात , तिथे असे आगाऊ पैसे देण्याची पद्धत आहे . म्हणून अग्रधन याला खर्चासाठी आगाऊ दिलेला पैसा असा पर्याय दिला आहे . पूर्वी अशा तर्‍हेने दिलेल्या आगाऊ पैशाला पेशगी असे म्हणत असत . काही व्यवहारात एकूण द्यायची रक्कम मोठी असते आणि व्यवहार पूर्ण झाल्यावरच ती द्यायची असते . अशा वेळेला विश्वासार्हतेचे चिन्ह म्हणून काही रक्कम आधी दिली जाते . त्याला विसारा ( इसारा ), बयाणा किंवा सचकार असे म्हणतात . विसाराची रक्कम आधी द्यायची असली तरी त्या व्यवहाराचा हेतू खर्चासाठी आगाऊ दिलेल्या पैशापेक्षा वेगळा असतो . नियमितपणे द्यावयाच्या पैशाला हप्ता म्हणतात . विम्याचे , कर्जाच्या परतफेडीचे जसे हप्ते असतात तसा पोलिसांना द्यावयाचा हप्ता असतो . तो अगदी काटेकोरपणे व निश्चित कालावधीचा असतोच असे नाही . एवढाच फरक . कित्येकदा दीर्घकालीन व्यवहारात सर्व व्यवहार सोयिस्कर व्हावा म्हणून एका किंवा अनेक हप्त्यांनी रक्कम द्यायची असते आणि शेवटचा हप्ता काम पूर्ण झाल्यावर द्यायचा असतो . सुतारकामात , बांधकामात मोठे यंत्र विकत घेताना आगाऊ रक्कम घेण्याची - देण्याची पद्धत रूढ आहे . अशा दिलेल्या रकमेला आगाऊ दिलेली रक्कम हा शब्दप्रयोग उचित वाटतो . याच्या जवळ येणारा शब्द म्हणजे उचल . पण अर्थच्छटा थोडी वेगळी . सामान्यत : उचल हा शब्द महिन्याच्या शेवटी द्यायच्या पगारातून जी आधी रक्कम कामगारांना देतात . त्याला लावतात . हमीच्या पैशाचे स्वरूप वेगळेच असते . जेव्हा मागणी मोठी असते आणि ती पुरवणारा ठेकेदार ती पुरी करू शकेल की नाही याची खात्री नसते तेव्हा काही तैसा हमी म्हणून घेण्याची प्रथा आहे . करारानुसार काम न झाल्यास हमीचा पैसा जप्त केला जातो . निविदा काढून कामे दिली जातात तेव्हा फक्त जबाबदार लोकांनी निविदा भरावा म्हणून हमीच्या पैशाची अट घातली जाते . ] 
RANDOM WORD

Did you know?

नाग आणि नागपंचमी यांचा परस्परसंबंध काय?
Category : Hindu - Traditions
RANDOM QUESTION
Don't follow traditions blindly or ignore them. Don't assume a superstition either. Don't be intentionally ignorant. Ask us!!
Hindu customs are all about Symbolism. Let us tell you the thought behind those traditions.
Make Informed Religious decisions.

Featured site

Status

  • Meanings in Dictionary: 644,289
  • Dictionaries: 44
  • Hindi Pages: 4,328
  • Total Pages: 38,982
  • Words in Dictionary: 302,181
  • Tags: 2,508
  • English Pages: 234
  • Marathi Pages: 22,630
  • Sanskrit Pages: 11,789
  • Other Pages: 1

Suggest a word!

Suggest new words or meaning to our dictionary!!

Our Mobile Site

Try our new mobile site!! Perfect for your on the go needs.