TransLiteral Foundation
Don't follow traditions blindly or don't assume a superstition either.
Don't be intentionally ignorant. Ask us!! Make Informed Religious Decisions!!

श्लोक ११ ते १५
इत्युक्तः कुमतिहृष्टः स्वगृर्ह प्राविशन्नृप । प्रतीक्षन्गिरिशादेशं स्ववीर्यनशनं कुधीः ॥११॥

इतुकी शङ्कर बाणाप्रति । बोलिला सक्रोध वरदोक्ति । ऐकोनि हरिखेला दुर्म्मति । सदनाप्रति प्रवेशाला ॥६१॥
प्रवेशोनियां आत्मभुवनीं । विवरी शिवाची वरदवाणी । प्रलयरुद्रतुल्य रणीं । योद्धा लाहेन कैं आतां ॥६२॥
सहस्रबाहूंचें तुळीं बळ । परजी लहुडी भुशुंडी शूळ । पाश पट्टिश चक्रें त्रिशूळ । भिंदिपाळपरिघादि ॥६३॥
तोमर मुद्गर कुंत मुसळ । वज्र कृपाण खेटक हळ । गदापरश्वधविद्याकुशळ । शक्ति विशाळ पडताळी ॥६४॥
धनुर्वेदाचीं आवर्तनें । अस्त्रप्रयोग बीजपठनें बीजपठनें । परशस्त्रांचीं निवारणें । उपसंहरणें दिव्यास्त्रां ॥६५॥
हें देखोनि प्रधान आप्त । पुसती कोण हा विचार गुप्त । कैसेनि आनंद झाला प्राप्त । कीजे क्लृप्त तो आम्हां ॥६६॥
ऐसें ऐकूनि म्हणे बाण । म्यां प्रार्थिला गौरीरमण । मजसी करी समराङ्गण । तो योद्धा दारुण याचिला ॥६७॥
संतुष्ट होवोनिया शङ्कर । कामिलाऐसा दिधला वर । केतु भंगेल तैं तुज वीर । समरीं दुर्धर जोडेल ॥६८॥
ऐकोनि प्रधान मंत्री म्हणती । उदेली दुर्दैवें दुर्मति । अमृत हाणोनि लत्ताघातीं । धरिली प्रीति विषपानीं ॥६९॥
अपयश गर्भा आलें असे । म्हणोनि डोहळे झाले ऐसे । पाव कवळावया संतोषें । पतंग जैसे सोत्साह ॥७०॥
आपुल्या वीर्याचें नाशन । कर्ता जुंझार रुद्रासमान । केव्हां मजशीं करील रण । तें शिववरदान प्रतीक्षी ॥७१॥
असो इतुकी बाणकथा । ध्वजभंगाचा हेतु कोणता । तोही पुससि जरी कुरुनाथा । तरी तत्त्वता निरूपितों ॥७२॥

तस्योषा नाम दुहिता स्वप्ने प्राद्युम्निना रतिम् । कन्याऽलभत कांतेन प्रागदृष्टश्रुतेन च ॥१२॥

उषानामका दुहिता त्याची । अनुपनीतां असतां साची । स्वप्नामाजी अनिरुद्धाची । रति लाभली दैवबळें ॥७३॥
कन्याशब्दें अपर्णिता । सुरतक्रीडेची अनभिज्ञता । जो नर देखिला ऐकिला नसतां । तेणें तत्त्वता रति केली ॥७४॥
कान्त म्हणिजे अतिसुन्दर । नवयौवनें निमासुर । तेणें स्वप्नीं सुरताचार । केला असुरतनयेशीं ॥७५॥
कोण्या साधनें कैसें दैव । कैसा स्वप्नप्रादुर्भाव । केंवि लाभली नर अपूर्व । तेंही सर्व अवधारा ॥७६॥
तें येथ श्रीमद्भागवतीं । वदला श्रीशुक संकळितीं । यालागीं विष्णुपुराणसंमति । कथान्वय निगुती कथिजेतों ॥७७॥
कथासंबंध उमजावयासी । वैष्णवोक्त इतिहासासे । संदर्भितां अनारिसी । टीका विदुषीं न मनावी ॥७८॥
बाणासुराची तनया उषा । जिचिया लावण्यरसपीयूषा । सुरनरामलोचनां तृषा । चकोरां निशारमणवत् ॥७९॥
लावण्यरसाची पुतळी । नवयौवनें कोमळ वाली । दिव्याभरणेंसी विल्हाळी । रूपनव्हाळी देखतयां ॥८०॥
गौरीसेवनीं परम निरत । तंव कौतुक वर्तलें अकस्मात । पार्वती आणि कैलासनाथ । क्रीडा करिती स्वानंदें ॥८१॥
तें देखोनि बाणतनया । विरहें व्याकुळ झाली राया । कामज्वरें तापली काया । म्हणे मम वया वैयर्थ्य ॥८२॥
निजमानसीं स्पृहा करी । म्हणे सर्वज्ञ असतां गौरी । माझे अंतरींची अवसरी । परमेश्वरी कां नेणे ॥८३॥
ऐसें उषा चिंती मनीं । पार्श्वभागीं बालव्यजनी । तंव तयेतें कात्यायनी । पाहे फिरूनि स्मितवक्त्रें ॥८४॥
सकळचित्तज्ञा शाङ्करी । म्हणे सुन्दरे बाणकुमरी । हृदयीं कांहीं चिंता न करीं । रमसी निर्धारीं कान्तेंसी ॥८५॥
अतिशय स्मरसंतप्ता न होणें । स्वकान्तेंसी क्रीडा करणें । ऐकोनि येरी चित्तीं म्हणे । काळीं कोणे घडेल हें ॥८६॥
कोणता भर्ता नेमिला मज । केंवी कळे हें रहस्यगुज । ऐसें मानसीं भावितां सहज । कळलें बीज गौरीतें ॥८७॥
पार्वती म्हणे वो लावण्यराशि । शुक्लपक्षीं वैशाखमासीं । प्रदोषयुक्त द्वादशीसी । भर्ता भोगिसी निजशेजे ॥८८॥
रात्रीं स्वशेजे सुप्त असतां । स्वप्नमाजी भोगील भर्ता । तोचि कान्त तुज तत्त्वता । निर्धारूनि वर दिधला ॥८९॥
मग ते उषा प्रबुद्ध नवरी । अंगुलें दिवसगणना करी । वैशाखद्वादशीची शर्वरी । कैं मी नेत्रीं पाहीन ॥९०॥
हरिवंशींचा कथाप्रकार । गौरीवराचा उषेसी विसर । असतां स्वप्नीं मन्मथकुमर । बलात्कारें रमला पै ॥९१॥
तरी जयाची ज्यासी अवसरी । तयाचा विसर कोणेपरी । पडेल ऐसें जाणिजे चतुरीं । असो अंतरीं विवरूनी ॥९२॥
वस्त्राभरणें नित्य नूतन । मुकुरीं पाहे स्वलावण्य । म्हणे मजला पुरुष कोण । स्वप्नीं येऊन भोगील ॥९३॥
तंव पातला माधवमास । अवस्था वाढे दिवसेंदिवस । कामसमृद्धिकृत हव्यास । उपकरणांस संपादी ॥९४॥
वैशाख शुक्ल त्रिदिनव्रत । दशमी करूनि एकभुक्त । हरिहरकथा पुराणोक्त । श्रवणीं समस्त दिन गेला ॥९५॥
एकादशी निराहार । रात्रीं केला शिवजागर । प्रदोपीं पूजूनियां शङ्कर । पारणें द्विजवरसह पंक्ती ॥९६॥
त्यानंतरें कन्यागारीं । रत्नखचित दामोदरीं । उषा जाऊनि स्वमंदिरीं । तनु श्रृंगारी कौशल्यें ॥९७॥
चंद्रकिरणांऐसा श्वेत । शेला नेसली नूतन धौत । तगटीकंचुकी तटतटीत । ग्रंथियुक्त लेइली ॥९८॥
कनकरत्नाभरणीं वेणी । खोपा ग्रथिला सुगंध सुमनीं । अर्धचंद्र बिजोरा रत्नीं । जडित शीसफुल मुक्तलग ॥९९॥
श्रवणभूषणें कुंदलजोडे । गल्लदेशीं दोहींकडे । कुंडलप्रभा वदनीं पडे । शशाङ्कपाडें मुख भासे ॥१००॥
स्निग्ध मोहित रजनीचूर्ण । करीं मर्दूनि चर्चिलें वदन । नयनीं सोगयाचें अंजन । कुंकुम कोरून रेखिलें ॥१॥
भ्रूहनुवटीउभयभागीं । गोंदिली प्रभा गगनरंगीं । चंदनटिकली चंद्रासंगीं । चित्रांसलग्न तेंवि गमे ॥२॥
नाकीं नथनी नवरत्नजडित । ताम्बूल त्रयोदशपदार्थयुक्त । वाम कपोली दृग्दोपार्थ । अंजनाङ्क मिरवतसे ॥३॥
कुंटलकुटिलालकमंजरी । सूक्ष्म मिरवे दक्षिण श्रोत्रीं । नवयौवनें तनु साजिरी । गौर भासुर कनकाङ्गीं ॥४॥
बाहुभूषणें वलयें चुडे । रत्नखचित कंकणजोडे । मुद्रिकांवरी जोडिले खडे । कर भासुर तद्योगें ॥१०५॥
मलयजगंधें घेऊनि उटी । मुक्ताफळांचे हार कंठीं । अमूल्य मेखळा कटितटीं । क्षुद्रघंटी रुणझुणती ॥६॥
अंदू नूपुर वांकी वाळे । अनुवट जोडवीं शुभवर्तुळें । विरोद्या पोल्हारे दशाङ्गुळें । कनिष्ठ बोटीं शफरिका ॥७॥
दिव्य सुमनांचे हार कंठीं । लावण्यललाम नवगोरटी । दर्पण धरूनि वाममुष्टि । पाहे दृष्टी तद्गत भा ॥८॥
मंचक झाडूनि हंसतूळिका । घालोनि पासोड्या झांकिला निका । जाति मोगरे शतपत्रिका । आरळ रचिलें कौतुकें ॥९॥
चांदिवा सुरंग स्वप्रकाश । झळकती मुक्ताफळांचे घोंस । सुगंधसुमनांचे विशेष । दीपप्रकाश रत्नांचे ॥११०॥
कुम्भाण्ड बाणमंत्री निका । त्याची कन्या चित्रलेखा । तिसी वृत्तान्त हा ठाउका । उषेच्या सख्या अनुकूळ जे ॥११॥
रजनी क्रमिलिया याममात्र । पहावया उषाचरित्र । चित्रलेखा परम चतुर । आली सत्वर ते ठायीं ॥१२॥
गौरीहरां करूनि नमन । स्मरूनि गौरीचें वरदान । उषा करिती झाली शयन । जागृत ठेवूनि चित्रलेखे ॥१३॥
उपबर्हण घालूनि उसां । प्रावरण करूनि सूक्ष्मवासा । पहुडली साशंक हृदयकोशा । माजी परेशा चिंतूनी ॥१४॥
उषा पहुडतां शेजेवरी । निद्रा लागली घटिका चारी । स्वप्न देखिलें तियेमाझारी । परमेश्वरीवरदानें ॥११५॥
श्याम सुंदर पंकजाक्ष । लावण्य तरुण सगुण दक्ष । दिव्याभरणीं नर प्रत्यक्ष । देखिला वक्षःसंलग्न ॥१६॥
वामकरतळें धरूनि वेणी । वरद चुंबी अधरपानीं । कंचुकीग्रंथि विसर्जूनी । कुचमर्दनीं प्रवर्ते ॥१७॥
स्मरमदगजाचें कुंभस्थळीं । कामाङ्कुशाचीं क्षतें केलीं । गाढालिङ्गनें हृदयीं कवळीं । नीवोमोक्षण करूनियां ॥१८॥
प्रथमसंगमीं साशंकित । सकंप अवयव आकुंचित । नरकस्पर्शा निराकरित । चिह्नें लक्षित चित्रलेखा ॥१९॥
आलिङ्गनाच्या आवेशें । तरळ बाहुयुगल दिसे । मन्मथसदनाच्या विकाशें । उत्तानवर्ष्मीं चंचळता ॥१२०॥
ओष्ठ चावूनि कुसकुसी मुखें । स्पंदित अष्टाङ्ग मन्मथसुखें । जननी स्मरूनि अव्यक्तवाक्यें । अंग मोडूनि वदतसे ॥२१॥
करणीं उदेला रजोद्गम । लोहिवलाछित दुकूलोत्तम । स्वेदें पुलकित वदनपद्म । भासे विराम स्मरचिह्नां ॥२२॥
इतुका देखे चमत्कार । तंव झळकला प्रजागर । म्हणे केउता गेला चोर । स्मरमंदिर उघडूनी ॥२३॥

सा तत्र तमपश्यन्ती क्वासि कांतेति वादिनी । सखीनां मध्य उत्तस्थी विव्हला व्रीडिता भृशम् ॥१३॥

मानसचिद्रत्नाची पेटी । स्मरसंगरीं उठाउठी । हरूनि गेला कवणे वाटीं । म्हणोनि दृष्टी हुडकितसे ॥२४॥
म्हणे पाजूनि अधरामृत । रतिरसानुभव करूनि आतां । केउता गेलासि प्राणनाथा । दुश्चितचित्ता परिमार्गी ॥१२५॥
अरतें परतें दुरी जवळी । मंदिरीं चहूंकडे धांडोळी । लवूनि पाहे मंचकतळीं । तंव हांसे वेल्हाळीं चित्ररेखा ॥२६॥
अवो चतुरे बाणतनये । मंचका तळीं पाहसी काय । कैसा वर्तला अभिप्राय । कथिती होय तो आम्हां ॥२७॥
चित्रलेखा ऐसें बोले । तंव सखीमंडळ चेइरें झालें । उषेनें सलज्ज मौन धरिलें । अंतर व्यापिलें चिंतेनें ॥२८॥
उठूनि बैसली सखियांमाजी । तंव त्या पुसती अपूर्व आजे । काय वर्तलें तयाची वाजी । करी समाजीं सखियांचे ॥२९॥
तंव विरहें बहु व्याकुळा । सलज्ज बोलूं न शके बोला । अंतर जाणोनि सख्यांचा मेळा । दुरी वारिला चित्रलेखेनें ॥१३०॥

बाणस्य मंत्री कुंभांडश्चित्रलेखा स तत्सुता । सख्यपृच्छत्सखीमूषां कौतूहलसमन्विता ॥१४॥

बाणासुराचा मुख्य प्रधान । कुम्भांडनामा मंत्री प्रवीण । ताचे जठरींचें कन्यारत्न । चित्रलेखा उषासखी ॥३१॥
ससिखयांमाजी चातुर्यखाणी । विशेष उषेची तिललाहणी । रहस्य वदतां दोघी जणी । परस्परें न शंकती ॥३२॥
ते एकाकी प्रधानसुता । उषा नेऊनियां एकान्ता । परमकौतुकाविष्टचिता । पुसे वृत्तान्ता तें ऐका ॥३३॥

कं त्वं मृगयसे सुभ्रूः कीदृशस्ते मनोरथः । हस्तग्राहं न तेऽद्यापि राजपुत्र्युपलक्षये ॥१५॥

चित्रलेखा म्हणे वो उषे । सुभ्रू सुन्दरे डोळसे । तुझा मनोरथ काय असे । तो मज विश्वासें सांग पां ॥३४॥
अद्यापि तुझें पाणिग्रहण । विध्युक्त झालें नाहीं लग्न । वरिलें नसतां पुरुषरत्न । करिसी गवेषण कोणाचें ॥१३५॥
राजपुत्री तुझीं चिह्नें । अपूर्व भासती नवयौवनें । तियें म्यां उपलक्षिलीं नयनें । गमसी यूनें संस्पृष्टा ॥३६॥
कोणा पुरुषातें तूं सदनीं । परिमार्गिसी नृपनंदिनी । जीवींचें रहस्य मजलागोनी । शंका सांडूनि सांग पां ॥३७॥
प्राणसखी तूं जिवलग माझी । प्राणही वेचीन तुझिये काजीं । जें जें कौतुक देखिलें आजी । तें मज सहजीं सांगावें ॥३८॥
जिवलगे हें मज न सांगतां । केंवि निस्तरिसी चिंतावर्ता । तुझी देखूनि विह्वळता । मजही अवस्था जाकळी ॥३९॥
ऐसें ऐकूनि सखीचें वचन । उषा सांवरी जातां प्राण । म्हणे तूं मज मायबहीण । गुह्य संपूर्ण अवधारीं ॥१४०॥

Translation - भाषांतर
N/A

References : N/A
Last Updated : 2017-05-10T21:10:02.8930000

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.

सोडल्या रुढी, भलतीच कडे उडी

  • एकदां मनुष्यानें रुढ मार्ग सोडून वर्तन करावयास सुरवात केली म्हणजे तो कोणीकडे वहावत जाईल त्याचा नेम राहात नाहीं. 
RANDOM WORD

Did you know?

गणेशोत्सवाच्या काळात सत्यनारायण पूजा करावी काय? मग कोणती पूजा करावी?
Category : Hindu - Puja Vidhi
RANDOM QUESTION
Don't follow traditions blindly or ignore them. Don't assume a superstition either. Don't be intentionally ignorant. Ask us!!
Hindu customs are all about Symbolism. Let us tell you the thought behind those traditions.
Make Informed Religious decisions.

Featured site