TransLiteral Foundation
Don't follow traditions blindly or don't assume a superstition either.
Don't be intentionally ignorant. Ask us!! Make Informed Religious Decisions!!

श्लोक ६ ते १०
एके त्वाखिलकर्माणि संन्यस्योपशमं गताः । ज्ञानिनो ज्ञानयज्ञेन यजंति ज्ञानविग्रहम् ॥६॥

विरक्तिसद्रृहणीं गृहस्थ । निरुपाधिकता प्रायश्चित्त । ज्ञानाहिताग्नि सद्गुरुनाथ । त्यापें दीक्षित तदनुज्ञा ॥७७॥
आपातताखिल वेदार्थ । श्रवणसूत्रें भूपरमित । काम्यें निषिद्धें पैं उज्झित । अस्थिशकलें कपालें ॥७८॥
न्तियनैमित्तिक जें कां कर्म । सार्द्र प्रायश्चित्त निष्काम । औपासनार्थ धरूनि प्रेम । वेदीं उत्तम चित्तशुद्धि ॥७९॥
सविक्षेप जो ज्ञानानळ । तो त्यागूनि लौकिक समळ । हृदयारणिमथनें अमळ । सूक्ष्म तत्काळ प्रकटिला ॥८०॥
पंचविषयीं निर्विकार । तेचि पंचभूसंस्कार । साधनचतुष्टयसंभार । केली सुंदर आसादनी ॥८१॥
विवेकाध्वर्यु स्थापिला । विचारब्रह्मा प्रतिष्ठिला । नियमहोता तेथें केला । निश्चय जाला उद्गाता ॥८२॥
संचित प्रारब्ध क्रियमाण । प्रधानहवि अभीगारून । निजात्मप्रत्ययमंत्रपठन । उपशमासन यजमाना ॥८३॥
प्रथम जे कां द्वेषराग । होमिले आघाराज्यभाग । तदुपरि अधिकार जाला चांग । सांगोपांग अवदानीं ॥८४॥
स्वगतभेदाची निवृत्ति । तेचि यज्ञीं पूर्णाहुति । अवशिष्ट जे आत्मस्थिति । इळोपहुति स्वच्छंदें ॥८५॥
नित्यानंदाचें अवतरण । तेंचि पुरोडाशप्राशन । ज्ञप्तिप्रत्यय विसर्जून । अवभृथस्नानपूर्णता ॥८६॥
ऐसा करूनि ज्ञानयज्ञ । यजिती ज्ञानात्मा भगवान । तेणें पावले निर्वाण । संसृतिभानवर्जित जे ॥८७॥
अहंदुर्ब्राह्मण्य गेलें । सोहंदीक्षितपण जें आलें । तेंही पूर्णत्वीं मुरालें । मग संचलें शांतिसुख ॥८८॥
ऐसे एक ज्ञानाध्वरी । एक ते उपासनाप्रकारीं । उपासिती तूंतें हरि । तें अवधारीं दों श्लोकीं ॥८९॥

अन्ये च संस्कृतात्मानो विधिनाभिहितेन ते । यजंति त्वन्मयास्त्वां वै बहुमूर्त्यैकमूर्तिकम् ॥७॥

त्यामाजि प्रथम वैष्णवधर्म । विष्णूपूजन यथानुक्रम । प्रातःकृत्यादि आह्निककर्म । विष्णुपरमसद्भाव ॥९०॥
वर्तमान भूत भाव्य । ते अखिलादिपुरुष एव । येर मायिकअभाव । दृश्य सर्व भवभ्रम ॥९१॥
गुरूपसादनदीक्षागृहीत । देहादिमनोबुद्धिपर्यंत । श्रद्धापूर्वक संस्कारवंत । अतंद्रिय अनुसरले ॥९२॥
शब्दार्थ श्रोता श्रवण विष्णु । स्पर्श स्पर्शज्ञ त्वग् भगवानु । दृश्य दृग् द्रष्टा दर्शनु । मधुसूदन परमात्मा ॥९३॥
रस रसना रसाभिज्ञ । गंध घ्राता घ्रातव्य घ्राण । सर्व सर्वग जनार्दन । भज्य भजन भजकात्मा ॥९४॥
ऐसे सबाह्य सर्वावयव । जाणती अभेद वासुदेव । पुढती भजनाचें लाघव । पृथग् जाणीव वर्ते तो ॥९५॥
अंतःकरण केवळ विष्णु । जेथ सुषुप्त करनगुण । लीन झालिया प्राज्ञाभिमानु । आनंद अभिन्न उपासिती ॥९६॥
ईशन्मात्र मानस जागें होतां । भगवद्भजनानुरागें । संकल्प उठती संस्कारवोघें । नोहे वावुगें विक्षिप्त ॥९७॥
तेथ प्रकाशे स्वप्नावस्था । देखें सिंहासनीं हृदयस्था । आपण आचरे अर्चनपथा । यथोक्त आस्थापूर्वक ॥९८॥
किंवा भगवद्गुणगणमाळा । पढोनि तोषवी हरिजनमेळा । अथवा हरियश हरिप्रेमळा । गातां जिव्हाळा तच्छ्रवणीं ॥९९॥
अथवा देखे पर्वोत्सव । विष्णुक्षेत्रें यात्रा गौरव । संत सज्जन महानुभाव । स्निग्ध लाघव भक्तीचें ॥१००॥
अथवा प्रत्यक्ष कृष्णमूर्ति । प्रकटली भजनाच्या एकांतीं । तिनें स्पर्शोनि अमृतहस्तीं । केली विश्रांति भवविलयें ॥१॥
ऐसे संकल्प असंख्य । मानस प्रसवे भजनोन्मुख । स्वप्नामाजीही भजनसुख । भोगी विमुख विषयीं ॥२॥
बुद्धि जागिन्नलिया तेथ । विश्वाभिमान होय जागृत । तैं गुरूपदिष्ट निश्चयकृत । भगवच्चरित अवलोकीं ॥३॥
व्यक्तिरेकान्वय ओतप्रोत । भगवत्तत्त्व सुनिश्चित । येर मायाभ्रमनिर्मित । दृश्य समस्त बहुरूप ॥४॥
त्यामाजीही प्रियतम चित्ता । भगवद्गुणयशोमंडित कथा । येर विरसा नवरसवार्ता । ज्या वीथिस्था नागरी ॥१०५॥
नमन साष्टांग लोटांगण । भगवन्मूर्ति भगवज्जन । तत्संस्पर्शें तोषगहन । अंगनालिंगन प्रिय न वटे ॥६॥
जितुकें दृश्य रूपा आलें । तितुकें भगवन्मय भाविलें । भवभावनें शून्य पडिलें । चित्त जडिलें हरिरूपीं ॥७॥
सुनीळ दिसतां दृष्टीपुढें । कृष्णरूपचि भासे उघडें । पीत पीतांबर पडिपाडें । वाडेंकोडें अनुभविती ॥८॥
श्वेतभगवद्दर्शनदीप्ति । अरुण तितुकी अधरोष्ठकांति । रक्त हरिपदतळभा म्हणती । कृष्ण कल्पिती कुंतळभा ॥९॥
मिश्रप्रभा शिखंडचूड । रुक्मललामश्रेणि सुघड । हरित वनमाळेचा उघड । फाके उजेड चहूंकडे ॥११०॥
नेत्रगोचर ऐसें पाहतां । हरिरूपाची स्मृति ये चित्ता । दृश्य भवभान नुघवी माथा । एकात्मता हरिरूपीं ॥११॥
रसना रसाभिज्ञपणें । रसाळ हरिसुख चाखों जाणें । तृप्त सर्वदा स्वानंदपानें । जगज्जीवनें टवटवीत ॥१२॥
गोड अवघा हरिचिद्रस । भवभावना बाकस फोस । घ्राण दर्शन आदिपुरुष । पुण्यगंध पृथ्वीचा ॥१३॥
ऐशिया वोजा भगवन्मय । अवघा इंद्रियसमुच्चय । नेणे वावुगी विषयसोय । सदा तन्मय हरिरंगीं ॥१४॥
वाणी नामस्मरणीं निरत । गुणकीर्तनीं अतंद्रित । हरियसःकथनीं प्रेमाद्भुत । आनंदभरित तद्योगें ॥११५॥
विजातीय म्हणोनि पक्षी । मनुजसंवादा उपेक्षी । अवघें जनपद तैसें लक्षी । प्रवृत्तिपक्षीं व्यवहारीं ॥१६॥
न मिळे वावुगा संवादा । वृथा उत्तर नेदी शब्दा । नामस्मरण कां कीर्तनधंदा । सदा सर्वदा वैखरी ॥१७॥
साबरागमी जैसा ग्रहणीं । साबरमंत्र जपतां वाणीं । मानस रक्षी सावधपणीं । हरिगुणपठनीं तेवीं सदा ॥१८॥
स्वप्नीं देखे पर्वोत्सव । तो जागृतीचा परिणामभाव । जागृदवस्थेचे व्यवसाव । स्वप्नीं सावेव प्रकटती ॥१९॥
एवं कर्मेंद्रियप्रवृत्ति । चाले हरिचर्यापथीं । कोणे काळीं न पदे रिती । भोगी विश्रांति तद्योगें ॥१२०॥
विधिपूर्वक जो अभिहितपथ । ऐका तयाचाही अर्थ । वैखानसादि भागवत । कीं नारदप्रणीत पांचरात्र ॥२१॥
अक्रूर म्हणे श्रीभगवंता । तुवां निर्मिल्या भजनपथा । अनुष्ठिती जे एकात्मता । निरसूनि वार्ता भेदाची ॥२२॥
संकर्शण श्रीवासुदेव । प्रद्युम्नानिरुद्ध चतुर्व्यूह । बहुधा भेद एकात्मभाव । भजती सावेव सप्रेमें ॥२३॥
एक नारायणोपनिषद । जैसा प्रकटी अर्थविशद । आत्मा नारायण अभेद । सच्चिदानंद उपासिती ॥२४॥
ऐसे वैष्णवधर्में भजती । त्यांसी अभेद एकात्मरति । अस्त पावली संसृति । हें काय पुढती बोलावें ॥१२५॥

त्वामेवान्य शिवोक्तेन मार्गेण शिवरूपिणम् । बह्वाचार्यविभेदेन भगवन्समुपासते ॥८॥

आणि तूंतेंचि शैवागमें । एक भजती विध्युक्त नेमें । निरूपिजती ते अनुक्रमें । पुरुषोत्तमें परिसावें ॥२६॥
शिवप्रणीत मार्गेंकरून । बहुतां आचार्यापासून । करिती बहुविधदीक्षाग्रहण । यजिती भगवान शिवरूपी ॥२७॥
शिवचिह्नित कापालिक । प्रसाद पाशुपद कौळिक । दिगंशुकी भैरवप्रमुख । माहेश्वरादि शांभव जे ॥२८॥
ऐसे बहुविध भेदेंकरून । उपासिताती तुजलागून । त्यांसि ही न बाधी पुनरागमन । कीं झालिया अभिन्न तव बोधें ॥२९॥
सप्रेमनिष्कामभजनानंद । यास्तव अपरोक्षज्ञानावबोध । तरीच तुटे भवमूळकन्द । येर निषिद्ध पाखंड ॥१३०॥
असो ऐसे वैष्णव शैव । देवताबुद्धिपृथग्भाव । धरूनि यजिती जे स्वमेव । तें तें सर्व तुज अर्पे ॥३१॥

सर्व एव यजन्ति त्वां सर्वदेवमयेश्वरम् । येऽप्यन्यदेवताभक्ता यद्यप्यन्यधियः प्रभो ॥९॥

विष्णु शंकर गजानन । भर्ग भगवती पंचायतन । कीं इंद्राग्नी सोम वरुण । भिन्न भिन्न उपासिती ॥३२॥
परी तूं सर्वात्मा सर्वेश्वर । यास्तव तुज ते सर्वोपचार । जर्‍ही ते पृथद्गेवतापर । भावनांकुर बुद्धीचे ॥३३॥
क्षुद्राक्षुद्रदेवताभक्त । परी तें तवार्चनचि समस्त । सर्वात्मका तूं म्हणसी येथ । तरी उपासकांत विरोध कां ॥३४॥
आपुलालिया उपासना । अवलंबिती मतें नाना । धरूनि तेथींचिया अभिमाना । अन्यत्र भजना दूषिती ॥१३५॥
ऐसें केवीं एकात्मते । लाहोनि भजती मज एकातें । ऐसें न म्हणावें समर्थें । कारण यातें तें ऐक ॥३६॥
सकाम वासनेचिया बीजा । धरूनि क्षुद्रां करिती पूजा । परी त्या भजना फळद बोजा । गरुडध्वजा तूं ऐक ॥३७॥
आवडतीं बीजें पेरिलीं मळां । आवडीसारिख्या देती फळा । परी तें पासूनि एका जळा । फळद सकळा तूं तैसा ॥३८॥
क्षुद्र वासना सकाममति । क्षुद्र देवता आराधिती । सर्वग चैतन्यात्मक वसति । तुझी त्यांप्रति अनोळख ॥३९॥
निर्दैवा हस्तीं चिन्तामणि । परी तो नेणें त्या लागोनी । मानी हननीं ओठंगणीं । तो फळदानी तितुकाची ॥१४०॥
तैसे होऊनि कामनापर । क्षुद्राराधनीं । अतितत्पर । अर्पिती शुभाशुभ उपचार । निष्ठा अघोर फळलोभें ॥४१॥
त्यां तीं फळें तुजपासून । परी ते म्हणती क्षुद्राधीन । जेंवि पाखंडी गंगावन । विहिरे करून प्राशिती ॥४२॥
ऐसे सकाम विविधा यजनीं । यजती मनीषाभदें करूनी । तें सर्वगा तुज लागोनी । अर्पें म्हणोनि फळ जोडे ॥४३॥
फलद तूं ज्यां जैसी बुद्धि । ते मानिती तत्कर्मसिद्धि । यास्तव क्षुद्रांची प्रसिद्धि । परी ते निरवधि तुज अर्पे ॥४४॥
एथ दृष्टान्त बोलिला शुक । तो परिसिजे श्रोतीं श्लोक । येक्या सिक्थें चरु सम्यक । पक्वापक्क जाणों ये ॥१४५॥

यथाद्रिप्रभवा नद्यः पर्जन्यापूरितां प्रभो । विशन्ति सर्वतः सिन्धुं तद्वत्त्वां गतयोन्ततः ॥१०॥

त्रयी सांख्य कां विविध योग । शैव वैष्णवी दीक्षा चांग । वाम दक्षिण बहुविध मार्ग । जेंवी सरितावोघ ऋजु कुटिळ ॥४६॥
आवडीची विचित्र गति । तदनुसार भजकांप्रति । सरळ वक्र मार्गें भजती । परी हळद अन्तीं तूं त्यांतें ॥४७॥
अद्रीपासूनि जेंवि सरिता । पूर्ण पर्जन्योदकें भरिता । वामदक्षिण ओघें त्वरिता । मिळती तत्त्वता सिंधूतें ॥४८॥
कुटिळ सरळ भजनवोघ । परि सप्रेमजळा चपळवेग । तेणें मिळती ते सवेग । चैतन्याब्धि तुजमाजी ॥४९॥
ऐसा सर्वत्र सर्वदा भजना । सर्वां सुलभ सर्वात्मना । हेतु तेथींच्या व्याख्याना । परिसा श्रवणा वसवूनी ॥१५०॥

Translation - भाषांतर
N/A

References : N/A
Last Updated : 2017-05-07T19:47:38.2130000

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.

आंब्याला आला पाड, कावळ्याला आला (झाला) मुखरोख

  • जेव्हां एखादा लाभ होण्याची संधि येते त्यावेळी काही आकस्मिक परिस्थितीमुळे तो लाभ पदरांत पाडून घेतां येत नाही, अशा स्थितीत ही म्हण वापरतात. 
RANDOM WORD

Did you know?

सत्यनारायण पूजेला धर्मशास्त्रीय आधार आहे काय? हे व्रत किती पुरातन आहे?
Category : Hindu - Traditions
RANDOM QUESTION
Don't follow traditions blindly or ignore them. Don't assume a superstition either. Don't be intentionally ignorant. Ask us!!
Hindu customs are all about Symbolism. Let us tell you the thought behind those traditions.
Make Informed Religious decisions.

Featured site

Ved - Puran
Ved and Puran in audio format.

Status

  • Meanings in Dictionary: 644,289
  • Dictionaries: 44
  • Hindi Pages: 4,328
  • Total Pages: 38,982
  • Words in Dictionary: 302,181
  • Tags: 2,508
  • English Pages: 234
  • Marathi Pages: 22,630
  • Sanskrit Pages: 11,789
  • Other Pages: 1

Suggest a word!

Suggest new words or meaning to our dictionary!!

Our Mobile Site

Try our new mobile site!! Perfect for your on the go needs.