TransLiteral Foundation
Don't follow traditions blindly or don't assume a superstition either.
Don't be intentionally ignorant. Ask us!! Make Informed Religious Decisions!!

तृतीयाः पाद: - सूत्र ५०

ब्रह्मसूत्र वरील हा टीका ग्रंथ आहे. ब्रह्मसूत्र ग्रंथात एकंदर चार अध्याय आहेत.


सूत्र ५०
अनुबन्धादिभ्य: प्रज्ञान्तरपृथक्त्ववद्दृष्टश्च तदुक्तम् ॥५०॥

अनुबन्धादिभ्य: प्रज्ञान्तरपृथक्त्ववद्दृष्टश्च तदुक्तम् ।
इतश्च प्रकरणमुपमृद्य स्वातन्त्र्यं मनश्चिदादीनां प्रतिपत्तव्यम् ।
यत्क्रियावयवान्मनआदिव्यापारेष्वनुबन्धाति ते मनसैवाधीयन्त मनसाचीयन्त मनसैव ग्रहा अगृहयन्त मनसाऽस्तुवन्मनसाऽशंसन्यत्किं च यज्ञे कर्म क्रियते यत्किं च यज्ञियं कर्म मनसैव तेषु तन्मनोमयेषु मनश्चित्सु मनोमयमेव क्रियत इत्यादिना ।
संपत्फलो हयमनुबन्ध: ।
न च प्रत्यक्षा: क्रियावयवा: सन्त: संपदा लिप्सितव्या: ।
न चात्रोद्नीथाद्युपासनवत्कियाङ्गसंबन्धात्तदनुप्रवेशित्वमाशङिकतव्यं श्रुतिवैरूप्यात् ।
न हयत्र क्रियाङ्गं किंचिदादाय तस्मिन्नदो नामाध्यवसितव्यमिति वदति ।
षटत्रिंशत्सहस्राणि तु मनोवृत्तिभेदानादाय तेष्वग्नित्वं ग्रहादींश्च कल्पयति पुरुषयज्ञादिवत् ।
संख्या चेयं पुरुषायुषस्याह:सु द्दष्टा सती तत्संबन्धिनीषु मनोवृत्तिष्वारोप्यत इति द्रष्टव्यम् ।
एवमनुबन्धात्स्वातन्त्र्यं मनश्चिदादीनाम् ।
आदिशब्दादतिदेशाद्यपि यथासंभवं योजयितव्यम् ।
तथा हि तेषामेकैक एव तावान्यावानसौ पूर्व इति क्रियामयस्याग्नेर्माहात्म्यं ज्ञानमयानामेकैकस्यातिदिशन्क्रियायामनादरं दर्शयति ।
न च सत्येव क्रियासंबन्धे विकल्प: पूर्वेणोत्तरेषामिति शक्यं वक्तुम् ।
न हि येन व्यापारेणाह्वनीयधारणादिना पूर्व: क्रियायामुपकरोति तेनोत्तर उपकर्तुं शक्नुवन्ति ।
यत्तु पूर्वपक्षेऽप्यतिदेश उपोद्बलक इत्युक्तं सति हि सामान्येऽतिदेश: प्रवर्तत इति तदस्मत्पक्षेऽग्नित्वसामान्येनातिदेशसंभवात्प्रत्युक्तम् । अस्ति हि सांपादिकानामप्यग्नीनामन्गित्वमिति ।
श्रुत्यादीबि च कारणानि दर्शितानि ।
एवमनुबन्धादिभ्य: कारणेभ्य: स्वातन्त्र्यं मनश्चिदादीनाम् ।
प्रज्ञान्तरपृथक्त्ववत् ।
तथा प्रज्ञान्तराणि शाण्डिल्यविद्याप्रभृतीनि स्वेन स्वेनानुबन्धेनानुबध्यमानानि पृथगेव कर्मभ्य: प्रज्ञान्तरेभ्यश्च स्वतन्त्राणि भवन्त्येवमिति ।
द्दष्टश्चावेष्टे राजसूयप्रकरणपठिताया: प्रकरणादुत्कर्षो वर्णत्रयानुबन्धाद्राजयज्ञत्वाच्च राजसूयस्य ।
तदुक्तं प्रथमे काण्डे क्रत्वर्थायामिति चेन्न वर्णत्रयसंयोगादिति ॥५०॥

Translation - भाषांतर
N/A

References : N/A
Last Updated : 2014-12-20T23:08:53.9470000

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.

KĀMYAKAVANA(काम्यकवन)

  • The Pāṇḍavas lived in this forest for a long time, during their forest life. At that time, several sages were performing penance in Kāmyakavana. Vidura who went out in search of the Pāṇḍavas met them in this forest. After that Sañjaya went to Kāmyakavana and took Vidura with him. It was in this forest that the Pāṇḍavas met sages Mārkaṇḍeya and Nārada. [M.B. Vana Parva]. 
RANDOM WORD

Did you know?

What is the Hindu Caste System?
RANDOM QUESTION
Don't follow traditions blindly or ignore them. Don't assume a superstition either. Don't be intentionally ignorant. Ask us!!
Hindu customs are all about Symbolism. Let us tell you the thought behind those traditions.
Make Informed Religious decisions.

Featured site